وقتی صحبت از «قهوه قوی» میشود، اکثر ما فوراً به یک شات اسپرسوی غلیظ و تلخ فکر میکنیم. اما آیا واقعاً اسپرسو بیشترین میزان کافئین را دارد؟ پاسخ به این سوال ساده نیست. کافئین موجود در فنجان شما نتیجهی یک معادله پیچیده است که از ژنتیک بذر قهوه شروع میشود، در کوره برشتهکاری تغییر شکل میدهد و در نهایت با مهارت باریستا در دمآوری تعیین میشود.
در این مقاله جامع، با استناد به تحقیقات علمی دقیق، تمام باورهای غلط را کنار میزنیم و بررسی میکنیم که کدام متغیرها واقعاً انرژی روزانه شما را تعیین میکنند.
برای اینکه دقیقاً بدانید با نوشیدن هر فنجان قهوه چه مقدار انرژی دریافت میکنید، جدول زیر را به عنوان یک راهنمای کاربردی آماده کردهایم. توجه داشته باشید که اعداد ذکر شده «میانگین» هستند و بسته به نوع دانه (عربیکا یا روبوستا) ممکن است کمی تغییر کنند. نکته بسیار مهمی که در این جدول باید به آن دقت کنید، برابر بودن میزان کافئین در نوشیدنیهای بر پایه شیر (مثل لاته و کاپوچینو) و آب (مثل آمریکانو) با خودِ اسپرسو است؛ چراکه افزودن شیر یا آب تنها غلظت نوشیدنی را تغییر میدهد و چیزی از میزان کافئین آن کم یا زیاد نمیکند. در ادامه، مقایسه کامل انواع قهوه را مشاهده میکنید.
| نوع نوشیدنی | حجم معمول (میلیلیتر) | میانگین کل کافئین (میلیگرم) | توضیحات مهم |
| قهوه دمی (Drip/Pour-over) | ۲۴۰ تا ۳۵۰ | ۹۵ تا ۲۰۰ | بیشترین حجم کافئین در یک وعده |
| کلد برو (Cold Brew) | ۳۵۰ (سرو نهایی) | ۱۵۰ تا ۲۳۰ | بسیار قوی، جذب آهسته و پایدار |
| اسپرسو (دبل شات) | ۶۰ | ۶۳ تا ۱۵۰ | غلیظترین حالت قهوه |
| اسپرسو (سینگل شات) | ۳۰ | ۴۷ تا ۷۵ | یک دوز سریع انرژی |
| آمریکانو | ۲۴۰ | ۶۳ تا ۱۵۰ | برابر با اسپرسو (چون فقط آب اضافه شده) |
| لاته / کاپوچینو | ۲۴۰ تا ۳۰۰ | ۶۳ تا ۱۵۰ | برابر با اسپرسو (شیر کافئین ندارد) |
| فرنچ پرس | ۲۴۰ | ۸۰ تا ۱۰۷ | کافئین متوسط، بادی بالا |
| قهوه ترک | ۵۰ تا ۶۰ | ۵۰ تا ۶۵ | جذب بالا به دلیل نوشیدن ذرات |
| قهوه فوری | ۲۴۰ | ۳۰ تا ۹۰ | متغیر، معمولاً کمتر از قهوه تازه |
| قهوه بدون کافئین (Decaf) | ۲۴۰ | ۳ تا ۱۵ | ناچیز (اما صفر نیست) |
سنگ بنای میزان کافئین قهوه شما در مزرعه گذاشته میشود. کافئین برای گیاه قهوه حکم یک سلاح دفاعی را دارد. این ماده تلخ است و برای حشرات سمی؛ بنابراین گیاه از آن استفاده میکند تا آفتها را دور نگه دارد.
۱. روبوستا (Robusta): استراتژی دفاع حداکثری
قهوه روبوستا در ارتفاعات پایین و هوای گرمتر رشد میکند، جایی که حشرات و آفات زیادی وجود دارند. برای بقا در این شرایط سخت، گیاه روبوستا مجبور است کافئین بسیار زیادی تولید کند.
۲. عربیکا (Arabica): کیفیت در ارتفاعات
گیاه عربیکا در ارتفاعات بالا و خنک رشد میکند؛ جایی که آفات کمتری وجود دارد. به همین دلیل، گیاه نیازی به صرف انرژی برای تولید کافئین زیاد ندارد و در عوض قند و چربی بیشتری تولید میکند.
نکته جالب: گونههای کمیابی مثل «لورینا» (Laurina) وجود دارند که به طور طبیعی کافئین بسیار کمی (حدود ۰.۶٪) دارند، اما به دلیل حساسیت بالا به بیماری، بسیار گران و کمیاب هستند.
رست تیره فقط مزه قویتری دارد، نه اثر قویتر. اگر میخواهید با یک قاشق قهوه بیشترین انرژی را بگیرید، رست روشن برنده است چون دانههای بیشتری در قاشق جا میشوند.
یکی از بزرگترین افسانههای دنیای قهوه این است: «قهوه هرچقدر تیرهتر و تلختر باشد، کافئین بیشتری دارد.» این باور کاملاً اشتباه است. در واقعیت، رنگ دانههای قهوه (روشن، مدیوم یا تیره) تاثیر بسیار کمی بر میزان کافئین دارد، اما نحوه اندازهگیری شما همه چیز را تغییر میدهد.
تفاوت اصلی رست روشن و تیره در ساختار فیزیکی دانه است، نه شیمیایی.
رست تیره (Dark Roast): دانهها مدت بیشتری حرارت دیدهاند، آب خود را از دست دادهاند، سبک شدهاند و مثل پاپکورن پف کرده و حجیم شدهاند.
رست روشن (Light Roast): دانهها متراکمتر، سنگینتر و کوچکتر هستند و رطوبت بیشتری در خود دارند.
این تغییر فیزیکی باعث میشود ابزار اندازهگیری شما (قاشق یا ترازو) برنده را تعیین کند:
اگر با قاشق (پیمانه) اندازه میگیرید: قهوه رست روشن کافئین بیشتری دارد.
دلیل: دانههای رست روشن کوچک و فشرده هستند. در یک قاشق، تعداد دانههای رست روشنِ بیشتری نسبت به دانههای درشت و پفکردهی رست تیره جا میشود. (قهوه بیشتر = کافئین بیشتر).
نتیجه: رنگ دانه قهوه تاثیر چشمگیری بر حذف کافئین ندارد؛ بلکه نحوه اندازهگیری شماست که تفاوت ایجاد میکند.
چرا فکر میکنیم رست تیره قویتر است؟ چون طعم آن «تلختر»، «دودی» و «خشنتر» است. ذهن ما تلخی را با قدرت و انرژی اشتباه میگیرد. در حالی که رست روشن طعمی ملایمتر و ترشتر دارد، اما میتواند دقیقاً همان مقدار انرژی (یا حتی بیشتر در حالت پیمانهای) را به بدن شما برساند.
حتی اگر پرکافئینترین دانه دنیا را داشته باشید، اگر درست دمآوری نکنید، کافئین استخراج نمیشود. کافئین مادهای است که در آب جوش به راحتی حل میشود، اما روش دمآوری همه چیز را تغییر میدهد. بیشترین کافئین در بین نوشیدنیهای قهوه معمولاً مربوط به کلد برو است، چون با مقدار زیاد قهوه و زمان عصارهگیری طولانی ۱۲ تا ۲۴ ساعته تهیه میشود و کافئین بیشتری استخراج میکند؛ اگر این نوشیدنی با دانه روبوستا یا ترکیب پرروبوستا آماده شود، مقدار کافئین آن میتواند از قهوه دمی و حتی دبل اسپرسو هم بیشتر شود، بنابراین برای بیشترین انرژی و بیداری، کلد برو با درصد بالای روبوستا قویترین انتخاب محسوب میشود.
به گفته ی سایت rockcreekcoffee.com
قهوه کلد برو معمولاً به دلیل فرآیند طولانی استخراج ۱۲ تا ۲۴ ساعته، بیشترین مقدار کافئین را در هر وعده (اغلب بیش از … برای یک فنجان ۴۵۰ میلیلیتری) دارد. در حالی که اسپرسو غلیظترین نوع قهوه است، قهوه دم سرد معمولاً بالاترین میزان کافئین کل را در هر فنجان دارد و پس از آن قهوه دمی قوی و استاندارد قرار میگیرد.
شاید عجیب به نظر برسد، اما یک ماگ قهوه دمی (مثل کمکس یا دستگاههای برقی خانگی) معمولاً بیشترین شوک کافئین را به بدن وارد میکند.
اسپرسو با فشار زیاد عصارهگیری میشود. این فشار باعث میشود کافئین خیلی سریع (در ۲۰ ثانیه) خارج شود. چرا؟ اسپرسو از نظر «میلیگرم در هر قطره» قویترین قهوه است، اما چون شما فقط مقدار کمی از آن مینوشید (شات کوچک)، کل کافئین ورودی به بدن کمتر از قهوه دمی است. اسپرسو مثل یک مشت محکم ولی کوتاه است، در حالی که قهوه دمی مثل یک فشار ممتد و طولانی است.
در این روش، قهوه با آب سرد اما به مدت بسیار طولانی (۱۲ تا ۲۴ ساعت) خیسانده میشود. چرا؟ اگرچه آب سرد حلالیت کمتری دارد، اما زمان طولانی باعث میشود آب تا آخرین ذره ممکن کافئین را بیرون بکشد. کلد برو معمولاً بسیار قوی است و پایداری کافئین بالایی دارد.
قهوه ترک تنها روشی است که تفاله قهوه فیلتر نمیشود. چرا؟ علاوه بر کافئین حل شده در آب، ذرات ریز قهوه که در فنجان معلق هستند وارد سیستم گوارش شده و ممکن است جذب کافئین را ادامه دهند.
آیا قهوه دیکف برای کسانی که منع پزشکی دارند کاملاً ایمن است؟ باید بدانید که «بدون کافئین» به معنای «صفر» نیست.
یادتان باشد، سازمانهای بهداشتی مصرف روزانه تا ۴۰۰ میلیگرم کافئین (حدود ۴ فنجان قهوه معمولی) را برای افراد سالم بیخطر میدانند. زیادهروی در مصرف، حتی با بهترین قهوه دنیا، میتواند منجر به اضطراب و بیخوابی شود. برای خرید قهوه مرغوب و باکیفیت کافی حضرتی با خرید حضوری و آنلاین انتخابی بسیار مناسب برای شماست.
آیا قهوه تیرهتر (Dark Roast) کافئین بیشتری دارد؟
کافئین اسپرسو بیشتر است یا قهوه دمی؟
قهوه فوری چقدر کافئین دارد؟
چگونه میتوانم اثر کافئین را کاهش دهم؟
کافئین قهوه سرد (کلد برو) بیشتر است یا گرم؟
خبرنامه قهوه شاپ
با عضویت در خبرنامه کافی حضرتی، از جدیدترین محصولات، تخفیفها و پیشنهادهای ویژه باخبر شوید.
کافی حضرتی یکی از فروشگاههای معتبر قهوه است که هم بهصورت حضوری و هم آنلاین فعالیت میکند و تجربهای لذتبخش از خرید قهوه را برای مشتریان فراهم میسازد. این فروشگاه انواع پودر قهوه تازه و چای با عطر و طعمهای متنوع باکیفیت را با بهترین قیمت عرضه میکند تا دوستداران قهوه و چای بتوانند طعمی اصیل و دلنشین را تجربه کنند.
لینکهای مفید
راههای ارتباطی
نماد اعتماد
تمامی حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به سایت کافی حضرتی می باشد.
