قهوه دمی (Brewed Coffee) به روشی از تهیه قهوه گفته میشود که در آن آب داغ بهصورت آهسته و بر اساس نیروی جاذبه از میان دانههای آسیابشده قهوه عبور میکند. برخلاف اسپرسو که با فشار زیاد آب تهیه میشود، در قهوه دمی زمان و صبر حرف اول را میزنند تا عصاره قهوه به آرامی آزاد شود.
اگر به دنبال طعمی شفاف و اصیل هستید، همین حالا برای خرید پودر قهوه دمی اقدام کنید و از عصارهگیری حرفهای در خانه لذت ببرید.

قهوه دمی چیست؟ یک تعریف ساده و علمی
قهوه دمی روشی از عصارهگیری قهوه است که در آن، آب داغ بدون هیچگونه فشار مکانیکی (برخلاف دستگاه اسپرسوساز) و تنها با تکیه بر نیروی جاذبه زمین، از روی بستر پودر قهوه عبور کرده و عصاره آن از طریق یک فیلتر (کاغذی، فلزی یا پارچهای) درون ظرفی میچکد. به دلیل استفاده از فیلتر، چربیها (لیپیدها) و ذرات نامحلول قهوه اجازه ورود به فنجان را پیدا نمیکنند؛ در نتیجه ما با یک قهوه شفاف، روان، سبکتر از اسپرسو و سرشار از طعمهای ظریف روبرو هستیم.
تاریخچه قهوه دمی
تاریخچه قهوه دمی به اوایل قرن بیستم میلادی برمیگردد. در سال ۱۹۰۸، یک زن خانهدار آلمانی به نام ملیتا بنتز (Melitta Bentz) از تلخی و رسوباتی که در روشهای جوشاندن قهوه وجود داشت خسته شده بود. او با استفاده از یک تکه کاغذ خشککن از دفترچه پسرش و یک ظرف سوراخدار برنجی، اولین فیلتر کاغذی قهوه را اختراع کرد. این اختراع ساده، تحولی عظیم در نوشیدن قهوه ایجاد کرد. با ظهور «موج سوم قهوه» در دهه ۲۰۰۰، توجه به کیفیت دانهها بیشتر شد و روشهای تهیه قهوه دمی به عنوان بهترین راه برای ارزیابی ویژگیهای طعمی قهوههای تکخاستگاه (Single Origin) به شدت در سراسر جهان محبوبیت یافتند.

خواص قهوه دمی و مزایای آن
شاید بپرسید نوشیدن این نوع قهوه چه برتریهایی دارد؟ خواص قهوه دمی و مزایای آن عبارتند از:
کالری صفر و سلامت قلب: قهوه دمی به دلیل فیلتر شدن روغنهای قهوه (کافستول و کهوهول)، تاثیر کمتری روی افزایش کلسترول بد (LDL) دارد.
شفافیت طعمی بالا: یکی از بزرگترین مزایای قهوه دمی این است که به شما اجازه میدهد طعم واقعی دانه قهوه (اسیدیته میوهای، شیرینی کاراملی، عطر گلها) را کشف کنید.
کافئین بیشتر در یک فنجان: برخلاف تصور عموم که اسپرسو را پرکافئینترین قهوه میدانند، به دلیل زمان تماس طولانیتر آب و قهوه در روشهای دمی و همچنین حجم بیشتر نوشیدنی (حدود ۲۰۰ الی ۳۰۰ میلیلیتر)، میزان کافئین دریافتی از یک فنجان قهوه دمی معمولاً بیشتر از یک شات اسپرسو است.
انواع قهوه دمی و روشهای تهیه قهوه دمی
دنیای دمیها بسیار متنوع است. به طور کلی، انواع قهوه دمی و روشهای تهیه قهوه دمی به دو دسته اصلی تقسیم میشوند:
روشهای چکهای یا پور اور (Pour-Over): در این روش، آب داغ به صورت مستمر و دورانی روی بستر قهوه ریخته میشود و بلافاصله از فیلتر عبور میکند. ابزارهای معروف این دسته عبارتند از:
V60 (ویسیکستی): محبوبترین ابزار موج سوم. زاویه ۶۰ درجه و شیارهای داخلی آن، خروجی بسیار درخشان و اسیدیته شفافی تولید میکند.
کمکس (Chemex): با فیلترهای ضخیمتر، شفافترین و سبکترین فنجان قهوه را به شما میدهد.
کالیتا ویو (Kalita Wave): کف تخت آن باعث میشود عصارهگیری یکنواختتری داشته باشیم و برای مبتدیان بسیار مناسب است.
روشهای غوطهوری (Immersion): در این روش، پودر قهوه و آب برای مدت زمان مشخصی در هم غوطهور میمانند و سپس فیلتر میشوند.
فرنچ پرس (French Press): فاقد فیلتر کاغذی است، بنابراین بادی (Body) و غلظت بالاتری دارد.
کلور (Clever Dripper): ترکیبی از غوطهوری و چکهای؛ بسیار سازگار و خوشقلق برای مصرف خانگی.
ایروپرس (AeroPress): از ترکیب غوطهوری و کمی فشار دست استفاده میکند.

تجهیزات مورد نیاز برای تهیه قهوه دمی
برای تبدیل شدن به یک باریستای خانگی حرفهای، به تجهیزات مورد نیاز برای تهیه قهوه دمی نیاز دارید:
دریپر و فیلتر (Dripper & Filter): مثل V60 پلاستیکی یا سرامیکی همراه با فیلتر کاغذی باکیفیت.
ترازوی دقیق با تایمر (Scale): برای اندازهگیری گرم به گرم آب و قهوه و زمانسنجی. در قهوه دمی، دقت به میلیگرم حرف اول را میزند.
کتری گردنغازی (Gooseneck Kettle): این کتریها لوله باریک و بلندی دارند که به شما اجازه میدهد سرعت و مسیر ریزش آب را کنترل کنید.
آسیاب باکیفیت (Grinder): حیاتیترین تجهیزات. آسیاب باید بتواند دانهها را کاملاً یکدست (Uniform) خرد کند.
انتخاب قهوه دمی و بهترین دانه؛ رمز موفقیت
برای انتخاب قهوه دمی و بهترین دانه باید از قهوههایی با درجه رست لایت (Light) یا مدیوم-لایت استفاده کنید. قهوههای تخصصی کشورهایی مانند اتیوپی (منطقه یرگاچف)، کنیا، کلمبیا و پاناما، با فرآوریهای شسته (Washed) یا طبیعی (Natural)، جذابترین پیچیدگیهای طعمی را برای متدهای دمی ارائه میدهند.
نسبت استاندارد قهوه به آب در تهیه قهوه دمی
قانون طلایی (Golden Ratio) یا نسبت استاندارد قهوه به آب در تهیه قهوه دمی معمولاً بین ۱:۱۵ تا ۱:۱۷ است. این یعنی به ازای هر ۱ گرم قهوه، شما به ۱۵ تا ۱۷ گرم آب نیاز دارید.
برای قهوه قویتر: نسبت ۱:۱۵ (مثلا ۲۰ گرم قهوه و ۳۰۰ گرم آب)
برای قهوه متعادل: نسبت ۱:۱۶ (مثلا ۱۵ گرم قهوه و ۲۴۰ گرم آب)
برای قهوه ملایمتر: نسبت ۱:۱۷ (مثلا ۱۵ گرم قهوه و ۲۵۵ گرم آب)

طرز تهیه قهوه دمی (رسپی پیشنهادی V60)
در این بخش، یک طرز تهیه قهوه دمی پایه با ابزار V60 را مرور میکنیم (نسبت ۱:۱۶ با ۱۵ گرم قهوه و ۲۴۰ گرم آب):
آمادهسازی: فیلتر کاغذی را درون V60 قرار دهید و با مقداری آب داغ آن را خیس کنید. این کار هم طعم کاغذ را از بین میبرد و هم سرور (ظرف زیرین) را گرم میکند. (آب جمع شده را دور بریزید).
ریختن قهوه: ۱۵ گرم قهوه با آسیاب متوسط (شبیه شکر درشت) را درون فیلتر بریزید و سطح آن را صاف کنید.
شکوفهزنی (Blooming): تایمر را استارت بزنید و حدود ۳۰ الی ۴۰ گرم آب داغ (حدود ۹۲ درجه سانتیگراد) روی قهوه بریزید تا تمام پودرها خیس شوند. ۳۰ ثانیه صبر کنید. در این مرحله گازهای دیاکسید کربن از قهوه خارج میشوند که به آن بلومینگ میگویند.
ریزش اصلی: آب را به صورت دورانی و آرام، از مرکز به سمت بیرون بستر قهوه بریزید. در چند مرحله آب را اضافه کنید تا در نهایت در زمان حدود ۲:۳۰ الی ۳ دقیقه، مجموع آب به ۲۴۰ گرم برسد.
سرو: فیلتر را بردارید، قهوه دمآوری شده را در ظرف بچرخانید تا اکسیژن بگیرد و سپس از نوشیدن آن لذت ببرید!
نکات تخصصی برای بهبود کیفیت قهوه دمی
برای حرفهایتر شدن، این نکات تخصصی برای بهبود کیفیت قهوه دمی را رعایت کنید:
آب، عنصر حیاتی: ۹۸٪ از قهوه شما آب است! از آب تصفیهشده با سختی ملایم (TDS بین ۷۵ تا ۱۵۰) استفاده کنید. آب شیر ممکن است قهوه شما را کدر و بیطعم کند.
دمای آب: هرگز از آب در حال جوش استفاده نکنید. بهترین دما بین ۹۰ تا ۹۴ درجه سانتیگراد است. آب جوش باعث سوختن قهوه و تلخی شدید (استخراج تاننها) میشود.
آگیتِیشِن (Agitation): تکان دادن ملایم دریپر هنگام ریزش آب کمک میکند تا بستر قهوه به طور یکنواخت در آب قرار گیرد و هیچ کانال خشکی باقی نماند.